Balatlar Church

Balatlar Kilsəsi ya da Sinope Koimesis Kilsəsi, 2-ci əsrdə Roma İmperiyası hamamı kimi inşa edilmiş, Palaestra, Frigidarium, Tepidarium, Caldarium və Laconicum kimi məkanları özündə birləşdirən kompleks, 4-cü əsrin sonu ya da 5-ci əsrin əvvəllərində kilsəyə çevrilmişdir. Kilsə 20-ci əsrin sonuna qədər istifadə olunmuş və Osmanlı dövründə Ortodoks məzar sahəsinə çevrilmiş, binanın içində və həyətində çoxsaylı dəfnlər həyata keçirilərək Ortodoks icması üçün mühüm bir qəbiristanlıq halına gəlmişdir.

Kilsə, Türkiyənin Şimal bölgəsində, Qara Dənizin sahilində, Sinop vilayətində yerləşir.

İsa, İsanın anası Məryəm və müqəddəslərin bütün freskaları insan və hava faktorları səbəbindən ciddi şəkildə zədələnmişdir.

Arxeoloji qazıntılar

2009-cu ildən etibarən, sayt Mimar Sinan İncəsənət Universitetinin incəsənət tarixi kafedrasının professoru Gülgün Köroğlu rəhbərliyində arxeoloji qazıntıların mövzusu olmuşdur. Türk arxeoloqları daş üzərində oyulmuş xaçlarla bir daş parçası tapıblar.

Mətbuata verdiyi açıqlamada Köroğlu bildirib: “Biz sandıqda müqəddəs bir şey tapdıq. Bu bir xaç parçasıdır və biz düşünürük ki, bu [Həqiqi Xaçın] bir hissəsidir. Bu daş sandıq bizim üçün çox önəmlidir. Onun bir tarixi var və bu indiyə qədər aşkar etdiyimiz ən vacib artefaktdır.” Köroğlu əlavə edib: “Qazıntılarımız zamanı bir sıra insan sümükləri də tapmışıq, burada dörd ildir çalışırıq və 2,000-dən çox skelet tapmışıq. Qazıntılar zamanı əvvəllər bilmədiyimiz bir çox şey öyrəndik.”

Çoxlu mozaikalar və relikvi parçaları kəşf edilmişdir. Frigidariumda, nekhorion (dəfn kapellası) halına gətirilmiş, mozaikalar opus tessellatum texnikası ilə hazırlanmışdır və mozaik panellərdəki yazılar, orada dəfn olunanların qohumları tərəfindən hədiyyə olaraq sifariş edildiyini göstərir.

2024-cü il qazıntıları zamanı arxeoloqlar 19-cu əsrə aid, yunan dilində "Pilgrim Dimitrakis" sözləri ilə yazılmış bir kəllə kəşf etmişlər; bu, Anadoluda bu dəfn ənənəsinin məlum olan ilk nümunəsidir, baxmayaraq ki, oxşar halları Yunanıstanda və Misirdə tapılmışdır. Kəllənin, Qüdsə ziyarət etmiş bir kilsə işçisinə aid olduğu düşünülür və qədim Pravoslav ənənəsi olan kəllələrin yazılması və nümayiş etdirilməsini əks etdirir.