Cendere Art Museum

Cendere Sanat Muzeyi və ya köhnə adıyla Cendere Hamidiye Pompa Stansiyası, içindəki həzənələrdə toplanan memba sularının İstanbul'a ötürülməsi məqsədilə, 1902-ci ildə Fransa'dan gətirilən usta və mühəndislər tərəfindən tikilmişdir.

Tarix

Cendere Hamidiye Pompa Stansiyası, obyektin həzənələrində yığılan memba sularının İstanbul'a paylanması məqsədilə İstanbulun Şişli rayonundakı (indiki Sarıyer) Huzur məhəlləsində inşa edilmiş və 31 avqust 1902 tarixində fəaliyyətə keçmişdir. 35 metr en və 25 metr hündürlüyə sahib binanın tikintisi üçün Fransa'dan usta və mühəndislər gətirilmişdir. Stansiya daxilindəki qazanlar, İsveçrə mərkəzli Escher-Wyss & Cie. tərəfindən istehsal edilmişdir. 1960-cı illərdə buxarlı maşınların Terkos Köhnə Su Pompa Stansiyası'na köçürülmüş olduğu bildirilmiş, Cendere Hamidiye Pompa Stansiyası'na elektrikli su pompaları yerləşdirilmişdir. Açıldığı zaman gündə 1200 m³ suyu şəhərdəki 126 çeşməyə pompaladığı qeyd olunan stansiya, 1990-cı illərdə 4 çeşməyə su vermişdir. Zamanla bacısı da yıxılan binada, İstanbul Su və Kanalizasiya İdarəsi (İSKİ) tərəfindən aparılan analizlərə görə suyun getdikcə çirkləndiyi müəyyən edilmişdir. Bu kimi səbəblərdən 1999 Gölcük zəlzələsindən sonra İSKİ, stansiyanın funksiyasını davam etdirməsi, eyni zamanda sosial və mədəni bir obyekt olaraq yenidən qurulması üzərində çalışmışdır.

Bərpa işləri

İSKİ-nin istəyi əsasında, stansiyada yerləşən su depolarının təmir edilməsi, binanın gücləndirilməsi və sonradan əlavə edilən hissələrin aradan qaldırılması kimi müxtəlif bərpa işləri, İstanbul 1 Nömrəli Mədəni İrsin Qorunması Bölgə Komitəsinin 31 oktyabr 2001 tarixli 13319 saylı qərarı ilə təsdiq edilmişdir. Bu layihə çərçivəsində; əsas bina sərgi, seminar, xəritə və kitabxana otaqları ilə idarəetmə bölmələrini ehtiva edən bir əsas obyektə çevrilmişdir. Oktyabr 2006-cı ildə İstanbul Su Mədəniyyətləri Muzeyi adı ilə başlayan bərpa işləri 2009-cu ildə başa çatmışdır. Bağında yerləşən 933 nömrəli Qərb çinarı kimi bəzi ağaclar isə abidə ağac olaraq qeydiyyata alınmışdır. Lakin bərpası tamamlanan və muzey icazəsi alınan obyekt 2022-ci ilə qədər açılmamışdır.

2022-ci ildə İstanbul Böyükşəhər Bələdiyyəsinə bağlı İBB Miras tərəfindən yenidən bərpa edilən bina, Cendere Sanat Müzesi kimi açılmışdır.