Mammadbayli Mausoleum

Mammadbeyli türbəsi (Azerbaijani: Məmmədbəyli türbəsi) or the Mausoleum of Yahya ibn Muhammad al-Haj 14-cü əsrə aid bir türbədir və Azərbaycan Zəngilan rayonunun Mammadbəyli kəndinin yüksəkliklərində yerləşir.

Tarix

Türbə 1305-ci ildə memar Ali Majid ad-Din tərəfindən İpək Yolu üzərində tikilmişdir. 1975-ci ildə türbənin yeraltı hissəsində qazıntı işləri aparılmış, nəticədə bir qəbr tapılmışdır.

Memarlıq

Türbənin ölçüləri 2,95 x 3,30 metr olan düzbucaqlı forması var. Qəbrin girişi qərb hissəsində yerləşir. Qapının eni 76 sm, hündürlüyü isə 88 sm-dir. İslam qaydalarına görə, türbənin girişi 1,20 metrdən artıq olmamalıdır, belə ki, daxil olan şəxs vəfat etmişin xatirəsinə hörmətlə əyilsin. Orta əsrlərdə belə türbələr feodal aristokratiyanın və tanınmış şəxslərin məzarları üzərində tikilirdi. Hal-hazırda, türbənin yuxarı tərəfi bir qədər zədələnib. Səkkizbucaqlı prizm şəklində tikilmiş türbənin üstü piramida formasında damla tamamlanıb.

Divarları daxili və xarici tərəfdən kəskin daşlarla tam örtülüb. Lakin qəbr daxili tərəfdən dördbucaqlı formadadır. Türbənin qapısı 1,8 metr hündürlükdə yerləşir. Daxili arxa dairəvi, xarici isə piramidal formadadır. Belə tikililər Azərbaycan bir çox abidələri üçün tipikdir.

Məqbərənin qapı girişində ərəb dilində bir bağlama var. Orada deyilir: “Mən - Yahya ibn Muhammad al-Haj, bu binanın sahibi, zəif bir qullarım, böyük Allahın lütfünə ehtiyac duyuram və Ramazan ayının 704-cü ilində (28.III-27.IV.1305) bu binanı tikmək üçün Ali Majid ad-Dinə təklif etdim.” Bağlamanın əvvəlində Qurandan ayələr var, çərçivədə - II-16-18: 61-13: 65-35 (17, 20, 21).