Barcs Juniper Forest

Barcs байырғы бөрікарағай орманы — Somogy округінің қорғалатын аумақтарының бірі. Бұрын ол ландшафтты қорғау аймағы болған, қазір Дунай-Драва ұлттық паркінің бөлігі. Оның бір бөлігіне еркін баруға болады, бірақ тек рұқсатпен ғана кіруге болатын күшейтілген қорғауға алынған бөліктері де бар.

Тарихы

Байырғы бөрікарағай орманының құндылықтарына ботаник Boros Ádám әлі 1923 жылы назар аудартқан, бірақ алғашқы қорғалатын аумақ тек 1942 жылы белгіленген. Бес бөліктен тұратын бұл аумақ, «Középrigóci-liget» деп аталатын алаңқай, Rigóc бұлағының орта бөлігін, сондай-ак атақты Patkó Bandi ағашын және оған жақын тұрған, «лира тәрізді» деп аталатын қара қарағайды қамтыды. Байырғы бөрікарағай орманының 34 км² аумағы 1974 жылы қорғауға алынды: бұл Венгрияның төртінші ландшафтты қорғау аймағы болды. 1996 жылы бұл мәртебе жойылды, себебі ол Дунай-Драва ұлттық паркінің бөлігі деп жарияланды. 6-нөмірлі магистральдың жол бойы демалыс аймағынан бастап келушілер үшін екі шақырымдық танымдық жол да жасалды.

2000 жылы байырғы бөрікарағай орманының көп бөлігі жанып кетті, тіршілік әлемі айтарлықтай зиян шекті. 2014 жылдың 12 қарашасында ландшафтты қорғау аймағының құрылуының 40 жылдығына орай кәсіби баяндамалар оқылып, естелік тақта да ашылды.

Сипаттамасы және тіршілік әлемі

Somogyдың оңтүстік бөлігінде, Dráva жағалауына жақын орналасқан аумақтың құмды топырағына байланысты кішкентай деңгей айырмашылықтары да топырақтың су қамтамасыздығында айтарлықтай айырмашылық тудырады, сол себепті бөрікарағай орманында бір-бірінен өте өзгеше тіршілік бірлестіктері пайда болды. Бірнеше метр биігірек төбешіктер мен құм қырларының құрғақ топырағында әктас жаттанбайтын құмды шалғындар мен қара емен-сүректі емен орманы, олардың арасындағы ойпаттарда қандыағаш батпақ орманы орналасқан, ал кейбір жерлерде үйрек жапырағы бар сор көлдері пайда болған, оларға шоқты алаңдар мен су өсімдіктері тән. Аумақ арқылы Rigóc бұлағы ағады, оны 1930 жылдары бөгеп, соның нәтижесінде балық көлдері жүйесін құрған. Dráva өзенінің Kisbók деп аталатын ескі арнасы да бөрікарағай орманына жатады.

Байырғы бөрікарағай орманында шамамен 700 жоғары сатыдағы өсімдік түрі, 230 омыртқалы жануар түрі және 3000 омыртқасыз жануар мекендейді. Бөрікарағай ормандары мал жаятын орман шаруашылығының нәтижесінде пайда болды, себебі жайылатын мал тікенекті бөрікарағайдан аулак жүрген. Бұл шаруашылық түрі тоқтағаннан кейін, аумақтың көп бөлігі орманға айналды, және бөрікарағай ағаштарынан да көптеген дана сақталғанымен, жаңа ормандарды негізінен қарағай, кәдімгі емен, қара емен, қайың және діріл терек құрайды. Олардың төменгі өсімдіктерінде патша шырмауы мен қансары да кездеседі. Құрғақтау құм аймақтарының ең жиі кездесетін түрі — күміс арпабас, қой қышасы, күміс байшешек, өткір шөп және құм бармаққұрты, бірақ мүктер, қыналар мен тышқан арпабасы да тән. Сирек әрі құндырак өсімдіктер қатарына қара бәйшешек, құм кокорды, құм бәйшешегі, құм сабан гүлі және жасырынгүл жатады. Ылғалдырак аумақтарда шымтезек мүк колониялары да пайда болды, сондай-ак сирек тал жапырақты меруерт бұтасы мен қауырсынды папоротник те кездеседі. Королевский папоротник (királyharaszt) Венгрияда тек осында ғана өседі.

Жәндіктерден құм жүгіргіш қоңызын, бөрікарағай сона қоңызын, құмырсқа аулаушысын, дулыға шегіртке мен дұғалы шегіртке айтуға болады, ал құстардан қара ләйлек, орман бозторғайы, сұр үйрек, қарқаралар, түн торғайы (lappantyú), сабанторғай (búbos banka) және аралы қыраны. Сор көлдерінің батпак тасбақа популяциясы өте құнды.