Hassuni Caves

Hasuni үңгірлері Түркияның Диярбакыр провинциясындағы ежелгі үңгірлер тізбегі болып табылады. Олар тас дәуірінен орта ғасырларға дейін мекендеген.

Сипаттамасы

Үңгірлер Диярбакыр провинциясының Силван ауданындағы Бахчекөй ауылына жақын орналасқан. Үңгірлер мезолит дәуірінен христиандықтың алғашқы жылдарына дейін мекендеген.

2019 жылы үңгірлердің қасында сириялық-арамалық жазуында екі ежелгі эпитафия табылды. Syriac Press мәлімдегендей, «Бұл жазбалар шын мәнінде Monoha деген дін қызметшісінің қабір тастарының эпитафиялары». Дицле университетінің Ирфан Йылдызы, жазбаларды зерттеуге жауапты болған, Daily Sabah-қа «жазба Monoha деген дін қызметшісі мұнда жерленгенін және жазбаны оқитын әркім оның үшін дұға етуі керек екенін тіркейді» деп айтты.

Жуырдағы тарих

2013 жылдан бері үңгірлер Диярбакыр провинциясында даму үшін әлеуетті туризм жобасы ретінде тіркелген.

Диярбакыр туризм кеңесі қазіргі уақытта аймақты жаяу серуендеу және парапланеризм үшін орын ретінде ілгерілетеді. HaberTurk мәліметіне сәйкес, Диярбакыр Сауда және Өнеркәсіп Палатасы (DTSO) аймақты туризм бағыты ретінде ілгерілетуді бастады. DTSO вице-президенті Эркан Тайынламак HaberTurk-қа «Albat тауының етегінде, Силван ауданындағы Малабади автожолында орналасқан Hasuni үңгірлері ауданның ең доминантты тауларынан бірінде орналасқан. 13‑шы ғасырға (AD) тиесілі қалдықтар табылған. Су қоймалары, жуынатын бөлме, тас баспалдақтар, тас жолдар, тас шіркеу және шіркеудің жанындағы кішкентай амфитеатр толық көркем көрініс ұсынады» деп айтты.

Tayınlamak сондай-ақ DTSO-ның үңгірлер үшін ЮНЕСКО-ға Дүниежүзілік мұра мәртебесін алу үшін өтініш бергенін айтты, оның ішінде "Хасуни Кая шіркеуі, ол христиандықтың алғашқы кезеңдерінен 13‑шы ғасырға дейін пайдаланылған деп есептеледі, және шіркеудің қасында көптеген бөлмелерден тұратын кішкентай амфитеатр және су қоймалары бар екені ескерілетін факт. Жуынатын бөлмесінің шатыр бөлігі жойылған болса да, кесілген тастан салынған осы жуынатын бөлмесінің нақты құрылыс күні белгісіз. Жуынатын бөлме мен оның айналасы жөндеу және консервация жұмыстары жүргізілмей тұрып, қазына іздеушілердің мекені болды."

2021 жылғы ақпанда DTSO үңгірлерде музыкалық концерт ұйымдастырды. MedyaNews мәліметіне сәйкес, "дэнгбеж дәстүрінен алынған Кламс (күрд халық әндері) сандурлар, скрипкалар және тамбуриндермен орындалды." DTSO-ның орынбасары Әрқан Авшар концерттердің Диярбакырдың мәдени мұрасын насихаттау және назар аудару мақсатында өткізілгенін айтты.