Miyon Khazrat medrese

Miyon Hazrat (Ahad) madrasasi (Sohibzoda Hazrat madrasasi) – Qo‘qondagi arxitektura yodgorligi. Madrasa 1827‑1860‑jıllarda oʻzbek Minlar sulolasi davrida xalq orasida Sohibzoda Hazratning hurmatli nomini olgan atoqli olim va davlat arbobi Miyon Fazliy Ahadning iltimosiga binoan barpo etilgan. Miyon Ahad aslı Peshovar (Pokiston)lik boʻlib, evarasi Abdurahmonning hikoya qilishicha, u Abdusamadboy degan savdogar bilan tanishib, oʻz oilasi bilan 1825‑jılda Qo‘qonga koʻchib kelgan. Ahad oʻzining oʻtkir zehni, diniy bilimlarga boyligi bilan mahalliy aholi oʻrtasida katta eʼtibor qozongan hamda xon huzurida maslahatchi darajasiga koʻtarылған. U Pokistondan olgan meros mulkiga shu madrasani qurdırğan.

Мадреса жоспарына сәйкес, күрделі, 3 ауладан тұрады; 2 аула шығыс-батыс бағыты бойынша, 3-аула оңтүстікке қарай орналасқан. Әр аула білімнің әртүрлі деңгейлері үшін арналған: біріншіі бастауыш, ортасы орта, ең жоғарысы жоғары. Мадресаға кіретін негізгі жол оңтүстік ауласының батысынан куполды қақпалы кіреберіс арқылы кіреді. Ағаштан жасалған қақпаны жергілікті шебер Исқандархоға өрнектермен безендірген. Оңтүстік аула (32x26) айналасында хижралар орналасқан, оның оңтүстік жағындағы мешіт көп бағаналы, жоспары тік төртбұрыш, тегіс шатырлы. Мадреса ауласының оңтүстік-шығысында кішкентай мұнара сақталған. Шығыс аула (35x20 м) және батыс қоры (23 x 11 м) айналасында да хижралар орналасқан. Шығысында айвон (сақталмаған), батысында дәрехана бар. Мадреса төбелері күмбезді, куполды және төсенішті әдістермен жабылған. Сыртқы жағы кірпіштен жасалған, ішкі жағы ганч қоспасымен қапталған. Оның осындай аула жүйесіне бөлінуі оқытылатын пәндердің топтастырылуымен байланысты деп шамаланады. Мадресада діни білімдерден басқа басқа пәндер де оқытылған. Барлық мадреса 24 хижрадан тұратын еді. Мұқимий де осы мадресада білім алған.

Қазіргі уақытта бұл мадресада Мұқимий хижра-музейі қызмет етеді.