Auezov Home Museum

М.О. Әуезов адабий-мемориалдык үй-музейи (орус. Дом-музей Ауэзова, тр. dom muzei auezova) — Казакстандын Алматы шаарында, Мухтар Әуезов өмүрүнүн акыркы 10 жылын (1951–1961) өткөргөн үйдө, 1963-жылы негизделген музей.

Тарыхы

Мухтар Әуезов үй-музейи 1963-жылы ачылган. Музейдин биринчи директору Әуезовдун кызы Л.М. Әуезова болгон. Бул жерде «Абай жолу» эпикалык романы бүткөрүлгөн, заманбаптык темадагы жаңы роман боюнча иш башталган, жана көркөм эмгектердин (пьесалар, очерктер) жана илимий изилдөөлөрдүн бир катарысы жаралган.

Музей көргөзмөсү

Музей курулмасы Мухтар Әуезов чыгармаларынын үстүндө иштеген эмгек бөлмөсүн камтыйт. Әуезовдун жеке архиви менен китепканасы менен бирге, музейдин жыйнактарында эстелик буюмдар, искусство эмгектери, сүрөттөр жана башка түрдө 150 миңден ашык экспонат бар. Маданий-билим берүү ишине кошо, музей Әуезовдун чыгармачылыгын чогултуу, изилдөө жана жайылтуу боюнча илимий иштерди жүргүзөт.

Музей курулмасы

Мухтар Әуезов 1949-жылы «Абай жолу» эпопеясы үчүн Сталин сыйлыгын алган, анын жардамы менен эки мугалимден жер тилкесин сатып алган. Курулуш 1949-жылы башталып, 1951-жылы бүткөн. Курулманын архитектору Абай опера театрынын курулушуна да салым кошкон Георгий Герасимов болгон.

Музей курулмасы 1995–1997-жылдары, архитектор С. Матайбеков тарабынан долбоорлонуп, кайра курулган. Реконструкция музейдин экспозициясын кеңейтүү жана жазуучунун юбилейи зарылчылыгына байланыштуу болгон. 1997-жылы, Әуезовдун жүз жылдыгы урматына, музей короонун тиркемесинде жаңы жайды ачты. Ал жерде тарыхый сүрөттөр менен китептер көргөзмөгө коюлган жаңы экспозиция бөлмөсү болгон. Ошондой эле Әуезов тирүү мезгилинде колдонгон башка буюмдар да бар.

Эстелик макамы

1979-жылдын 4-апрелинде Алма-Ата шаардык эл депутаттары кеңешинин аткаруу комитетинин «Алма-Ата шаарынын тарыхый жана маданий эстеликтеринин тизмесин бекитүү жөнүндө» №139 чечими кабыл алынган, бул тизмеге үй-музейдин курулмасы да кирген.

1982-жылдын 26-январында курулма Казак Советтик Социалисттик Республикасынын улуттук мааниге ээ тарыхый жана маданий эстеликтеринин тизмесине киргизилген.