Korgalzhyn

Коргалжын (казакча: Қорғалжын; орусча: Кургальджин) — Казакстандын Акмола облусундагы Коргалжын районундагы көл. Коргалжын — Биртабан, Шолакшалкар, Шалкар, Жаныбекшалкар, Уялышалкар жана Жандышалкар көлдөрүн камтыган Коргалжын көлдөр тобунун негизги суу объектиси.

Коргалжын — Теңиз-Коргалжын ойдуңунун негизги көлдөрүнүн бири. Көл 237 100 гектардык (586 000 акр) корголуучу аймак болгон Коргалжын жаратылыш коругунун курамына кирет. Ал ошондой эле маанилүү канаттуулар аймагы жана Рамсар объектиси болуп саналат, анын суу-саз жерлери жана негизинен лай суу жолдору 22 жок болуп бара жаткан түрдү кошкондо 318 канаттуу түрүнүн уя куруу жери болуп саналат.

Географиясы

Коргалжын — чоң Теңиз-Коргалжын ойдуңунун түбүндө, чоңураак Теңиз көлүнүн түштүк-чыгышына жакын жайгашкан көл. Чыгышта Шолакшалкар көлү жайгашкан. Көл тайыз, эң терең жери 2 метр (6 фут 7 дюйм). Анын көпчүлүк бөлүгү камыш менен капталган, түндүк-батыш жана түндүк-чыгыштагы бир нече бөлүктөрдөн — Кокай, Султанкелди жана Исейден — тышкары, бул жерлерде беттин өсүмдүктөрдөн салыштырмалуу таза бөлүктөрү бар. Түндүк жана чыгыш жээктери тик жана таштуу, бийиктиги 4төн 6 метрге (13–20 фут) чейин жетет, ал эми батыш жана түштүк жээктери жумшак ылдыйлап, суу өсүмдүктөрү менен өскөн. Көлдүн түбү тегиз жана баткак, күрөң-боз лай менен капталган.

Нура дарыясы түндүк-чыгыштан келип, көлдүн чыгыш жээгине куят. Жаз ташкынында ашыкча суу түндүк-батыш учтан Теңиз көлүнө агызылат. Куланөтпес дарыясы Коргалжындын батыш четинен агат. Нуранын куймасынын жанында көлдүн суусу таза, ал эми түндүк тарапка карай ал көбүрөөк туздуу боло берет.

Флора жана фауна

Түштүк бөлүктү дээрлик толугу менен каптап, аралыгында ачык каналдар менен көлмөлөрдүн торчосу бар лай аралдарында чоң камыш талаалары чачылып жатат. Ушул лай аралдардын аркасында Коргалжын ар кандай түрдөгү чардактар, чабалекейлер, өрдөктөр жана чумкурлар сыяктуу, анын ичинде кызыл фламинголордун эң түндүктөгү колониясын кошкондо, көчмөн суу канаттуулары үчүн маанилүү суу-саз жери болуп саналат. Камыш чытырмандары жапайы чочкого да жашоо чөйрөсүн берет.

Кошуна Теңиз көлүнөн айырмаланып, ал жашоосуз болсо, Коргалжын балык фаунасына бай. Көлдөгү негизги түрлөр — кара балык, күзгү сазан, линь, елец, шортон жана алабуга.