Kyzylkum State Nature Reserve
Кызылкум коругу — Бухара облусунда, Амударыя дарыясынын орто агымында, дарыянын эки жээгинде жайгашкан. Түркмөнстан менен чектеш. Аянты 10311 гектар, анын ичинде токой менен капталган аянт 5338 гектар, 800 гектар кумдуу чөл, 1883 гектар токой-тугай. Дарыянын жээктери боюнча түндүк-батыштан түштүк-чыгышка 30 км, чыгыштан батышка 3 км созулган. Анын милдети — коруктун аймагындагы өсүмдүк жана жаныбарлар дүйнөсүн изилдөө, илимий текшерүү иштерин жүргүзүү жана башкалар. Корук токой-тугай жана кумдуу чөлдөрдөн турат. Климаты курч континенталдык, абанын кургактыгы, температуранын өзгөрүп турушу, жамгыр санынын аздыгы менен айырмаланат. Жамгырлардын негизги бөлүгү (85-87%) кышында жана жазында жаайт. Эң жогорку температура жайда 41-44°, кышта 20-21°. Топурагы кумдуу, такырсымак, аллювиалдык шалбаалуу, саздак-шалбаалуу түрлөрдөн турат. Коруктун аймагында өсүмдүктөрдүн 15 түрү өсөт: тыраңгы, камыш, кызылмия, жыйде, саксовул, кандым, черкез, эфемерлер, Өзбекстандын Кызыл китебине кирген Бобров астрагалы, Королков ширачиси, кызылкум коврагы. Коруктун жаныбарлар дүйнөсү бай жана ар түрдүү. Омурткалуу жаныбарлардын 359, суу бассейндеринде балыктардын 27, суу жана кургакта жашоочулардын 2, сойлоочулардын 28, канаттуулардын 267 жана сүт эмүүчүлөрдүн 35 түрү бар. Бухара бугусу (хонгул), жейран, бархан мышыгы, бүркүт (Өзбекстандын Кызыл китебине кирген), чийкара (чыябөрү), жапайы топуз (доңуз), чөл мышыгы, түлкү, амудариялык кекилик, көгүчкан, кара карга, түштүк жана тугай булбулдары кездешет. Бухара бугусу өзгөчө корголот.
Коругда анын жаныбарлар жана өсүмдүктөр дүйнөсүн сактоо, көбөйтүү, изилдөө боюнча илимий жана практикалык мааниге ээ изилдөө иштери жүргүзүлөт.
Кыскача маалымат
- Түрү
- protected area
- Курулган
- 1971
Фактылар Wikidata'дан алынган.
Тегдер
Булактар
Бул беттеги текст төмөнкү макаладан которулган: Qizilqum qoʻriqxonasi (uz.wikipedia.org), 21 April 2026 абалына карата
Текст CC BY-SA 4.0 лицензиясы астында таркатылат.