Taksim Mosque

De Taksim-moskee (Turks: Taksim Camii) is een moskeecomplex aan het Taksimplein in Istanboel. Ze werd ontworpen door twee Turkse architecten in art-decostijl en kan tot 3000 gelovigen tegelijk herbergen. De bouw begon op 17 februari 2017 en duurde vier jaar. De moskee werd op 28 mei 2021 ingewijd met een vrijdaggebed waarbij president Recep Tayyip Erdoğan aanwezig was.

De grond waarop de moskee is gebouwd, is momenteel eigendom van het Directoraat-Generaal van Stichtingen.

Geschiedenis

Al sinds 1952 bestonden plannen voor een moskee aan het Taksimplein. De "Vereniging voor de Bouw en het Onderhoud van de Taksim-moskee" werd opgericht met als doel een moskee te bouwen aan het Taksimplein, maar werd na de militaire staatsgreep van 1980 in Turkije opgeheven. De Raad van State zette het Taksim-moskeeproject in 1983 stop, met als argument dat het "niet in het algemeen belang" was.

De Taksim-moskee bleef op de agenda staan van de regeringen van Turgut Özal in de jaren 1980 en van Necmettin Erbakan in 1996. Het project werd altijd nauwlettend door de media gevolgd en stuitte op juridische obstakels, omdat het Taksimplein nauw verbonden was met het republicanisme en het secularisme. Een rechtbank verzette zich tegen de bouw van de moskee met het argument dat deze tegen het algemeen belang zou zijn. President Recep Tayyip Erdoğan steunde het idee van de moskee al sinds hij in 1994 burgemeester van Istanboel werd. Het vooruitzicht van de nieuwe moskee was een van de aanleidingen voor de Gezipark-protesten in 2013.

In januari 2017 werd de moskee goedgekeurd door de Raad voor het Behoud van Culturele Monumenten, die toeziet op de bouw op beschermde, historische locaties, waarmee de laatste belemmering voor de bouw werd weggenomen.

Bouwproces

Na de goedkeuring voor de bouw van de moskee door de 2e Regionale Raad van Istanboel voor de Bescherming van Cultureel Erfgoed op 19 januari 2017, werd aangekondigd dat enkele kleine kantoren en voorzieningen zouden worden gesloopt. De voorbereidingen van het terrein begonnen op 9 februari 2017. Ahmet Misbah Demircan, de burgemeester van het district Beyoğlu, benoemde op 10 februari 2017 Şefik Birkiye tot architect van de moskee; Sur Yapı werd gecontracteerd om de bouw uit te voeren.

Locatie

De moskee staat vlak achter de Taksim Maksemi, het stenen waterreservoir en -distributiepunt dat in 1731 door sultan Mahmud I werd gebouwd. De moskee kijkt uit op het Atatürk Cultureel Centrum, aan de overzijde van het Taksimplein. De voetgangerswinkelstraat Istiklal Caddesi loopt vanaf het Taksimplein langs de moskee. De Grieks-orthodoxe Hagia Triada-kerk ligt aan de andere kant van de Istiklal-straat, tegenover de moskee.

Architectonische kenmerken

Zonder de twee minaretten is de moskee ongeveer 30 m hoog, dezelfde hoogte als de twee historische kerken in de omgeving. De moskee is ontworpen als een moderne interpretatie van de traditionele koepelstijl die met Sinan wordt geassocieerd, en is slim aangepast aan haar beperkte locatie. Het complex omvat een congres- en expositiezaal en een ondergrondse parkeergarage.

Het ontwerp van de moskee bevat details die niet in de klassieke Ottomaans-Turkse architectuur worden aangetroffen, zoals de vorm en de proporties van de overdimensionale balkons op de minaretten. De kleinere koepels rond de hoofdkoepel doen qua ontwerp denken aan de Mogol-architectuur.