Garghalar tapasi

Qarğalartəpəsi— Azerbaycan'ın Ağstafa ilçesinde antik yerleşim yeri.

Genel bilgiler

Azerbaycan'ın Ağstafa ilçesinde, Ağstafa demiryolu istasyonundan 4 km Doğu’da Kırılı köyü alanında bulunan Neolit dönemine ait yerleşim yeridir. Tepenin yüksekliği 10 metredir. Yapılan arkeolojik araştırmalardan da belli olur ki, bu bölgede yerleşim olmuş ve insanlar oturaklı yaşam tarzı sürerek hayvancılıkla, tarımla uğraşmanın yanı sıra, bakırdan soğuk dövme yöntemiyle çeşitli eşya ve süs eşyalarının yapımıyla meşgul olmuşlardır. Kazılar sırasında çi tuğladan örülmüş dairesel planlı konut ve tarım binalarının kalıntıları ortaya çıkarılmıştır. Evlerin zeminleri kil ile sıvanmış, bazen kırmızı boya ile boyanmıştır. Bir bina kirle beyazlatılmıştır. Kemik ve geyik boynuzundan dokuma, çakmak taşı ve deve gözü (obsidyen) orak dişleri, büyük ve küçük hayvan kemikleri, taş kazmalar, bıçaklar, kemik iğneler, süs eşyaları ve basit çömlek ürünleri ayrıca Kafkasya'da bulunan en eski metal eşya—bakır çivi—buradan bulunmuştur.

Burada ortaya çıkan kilden yapılmış kadın figürü Azerbaycan topraklarında en eski heykeltraşlık örneğidir. 1967–1968 yıllarında arkeolog İdeal Nərimanov'un Qarğalartəpəsi anıtında yaptığı arkeolojik kazılar sırasında bulunmuş kil figür bu açıdan çok ilginçtir. Başsız ve kolsuz, ayakları bitişik, yarı kırık durumda yapılmış bu heykelcik, boyun kısmındaki dalgalı çizgileri açılmış saçlara benzemektedir. Bilim insanlarının görüşüne göre, dönemin sanatının ürünü olan bu figür dini amaç taşımakta ve saçlarını açıp dökerek yağmur yağması için dua eden kadını temsil etmektedir. Figürün yüksekliği 2,3 cm, eni 1 cm, uzunluğu ise 4,8 cm'dir. Qarğalartəpəsi Şomutəpə kültürünün karakteristik anıtıdır.