Gileyli Mosque

Gileyli Camii (Azerbaycan dili: Gileyli Məscidi, Farsça: مسجد گیلیلی) veya Jomard Garay Camii (Azerbaycan dili: Comərd Gəray Məscidi, Farsça: مسجد جومارد گرای) Baku'nun Eski Şehri'nde Mirza Mansur sokağında bulunan bir camidir. 1309 yılında İran Şirvânşahları tarafından tamamlanan yapı, 2 Ağustos 2001 tarihinde, Azerbaycan Cumhuriyeti Bakanlar Kurulu tarafından No. 132 sayılı ulusal mimari anıt olarak tescillenmiştir.

Tarih

Gileyli Camii iki aşamada inşa edilmiştir: 1309 yılında Şirvânşahlar dönemi sırasında ve 19. yüzyılın ikinci yarısında.

Caminin adı, Gilan kökenli ipek tüccarlarının yaşadığı semtin adıyla ilişkilidir.

Mimari

İlk olarak caminin ceviz ağacından yapılmış kapıları vardı, ancak yanmış ve yenilenmiştir.

Eski bölümde haç biçimli kubbe kompozisyonu vardır. Haçın kolları derin kubbelerdir; köşelerde küçük odalar bulunur. Doğru orantılı, profilli ve mimari öğeler ve detaylarla süslenmiş mihrâb, ibadet salonunun içini zenginleştirir; bu salon, katı yapısı ve hacimli kütlelerin tektoniğiyle farklılık gösterir. 19. yüzyılda inşa edilen yeni bölüm, plan bütünlüğünü etkilemez, ancak konforu artırır. Sivri biçimli kubbesi, mekanın oluşmuş mimari atmosferini tekrar eder ve kompozisyon yapısının bütünleşik bir parçası haline gelir. Burada yeni Avrupa mimari kompozisyon unsurları uygulanmıştır. Bu, özellikle cephe yapısında belirgindir.

1805 yılında camiye 11 m (36 ft) uzunluğunda dikdörtgen bir oda eklenmiştir. Bir stalaktit kuşağı şeklinde süsleme uygulanan portal büyük özenle yapılmıştır. Pencereler oyma ızgaralarla süslenmiştir.