Aqchaxon-Qal'a

Aqchaxon-Qal’a yoki Aqcha-xon qal’a, shuningdek, Qozoqli-Yatkan / Kazakli-Yatkan manzilgohi nomi bilan atalgan, qadimgi Xorazmiya, hozirgi Oʻzbekiston, Qoraqalpogʻiston hududida miloddan avvalgi IV-III asrlarda qurilgan qadimiy qal’a va eramizning II asrida talon-taroj qilingunga qadar xalq u yerda istiqomat qilib kelgan.U hozirda Oʻzbekistondagi „Ellikqalʼa vohasi“ tarkibiga kiradi. Tahminlarga koʻra, shimoli-sharqdagi 14 km uzoqlikda joylashgan yangi poytaxt TuproqQal’a qurilgandan soʻng Aqchaxon-Qal’ani aholi tark etadi.

Qazishmalar

Aqcha-xon qal’asida koʻplab qazish ishlari olib borilgan va hozirgacha davom etyapti. Marosim majmuasi boʻlgan Gipostil zali topildi.

Miloddan avvalgi I asrdan milodiy II asrgacha boʻlgan davrga oid koʻplab bezaklar topilgan: koʻp sonli freskalar, loydan pishirilmagan modellashtirilgan, pishirilmay loydan yasalgan haykallar, shu jumladan ellinistik uslubdagi Ketos parchalari va zardushtiylar olovli gulxanining ulkan rasmlari bilan va Avesta xudolari va ularda Parfiya badiiy taʼsiri ham tasvirlangan.