Ashabi-Kahf in Nakhchivan

Ashabi‑Kahf – Naxçıvan shahrining sharqiy qismida, Ozarbayjonning Naxçıvan Avtonom Respublikasi hududida joylashgan tabiiy gʻor ichidagi muqaddas maskandir. Qadimdan beri Ashabi‑Kahf muqaddas joy sifatida hurmatga sazovor boʻlib, mintaqaning ruhiy va madaniy merosiga chuqur singib qolgan. Uning ahamiyati Respublikadan tashqariga, Ozarbayjon va butun Yaqin Sharqqa tarqalgan. Har yili oʻn minglab ziyoratchilar bu muqaddas joyga safar qilishadi, uning chuqur tarixiy va diniy ahamiyatidan kelib chiqqan holda.

Qurʼonda

Arab tilida Ashabi‑Kahf maʼnosi “gʻor egalari” deganidir. Ashabi‑Kahf Qurʼonning 18‑bobida zikr qilingan. Surada boshqa Allohdan tashqari kimga ham ishonmaslikka qarshi turgan bir guruh yosh imonlilar haqida bir masal boʻlib, ular taʼqibdan qochish maqsadida gʻorga yashirinib qolishgan. Qurʼonda yosh imonlilar soni va ularning gʻorda qolgan muddatini faqat Alloh biladi, deb aytiladi. Shuningdek, bu hikoyaning muhim qismi emas, balki undan olinadigan saboqlar taʼkidlanadi. Muqaddas Qurʼonda tasvirlangan voqea Ashabi‑Kahf haqidagi afsonalarda ham aks etadi.

Tuzilishi

Gʻorning tabiiy tuzilishi va geografik joylashuvi Ozarbayjondagi qadimiy xalqlarga turar joy va boshpana boʻlishi uchun ideal sharoit yaratgan. Bir vaqtlar gʻor kirishida bir manba oqardi, lekin keyinchalik qurib qoldi. “Ashabi‑Kahf”da tiklash va qurilish ishlari 1998‑yilda, Ozarbayjonning 3‑chi prezidenti Heydar Aliyeving farmoyishiga binoan yakunlandi. Masjid qurildi, yoʻl qurildi va ziyoratchilar uchun qulay va mos sharoitlar yaratish maqsadida barcha zarur choralar koʻrildi.