Key Museum

Key Museum, İzmirning Torbalı tumanida joylashgan avtomobil muzeyi. 6 may 2015‑yilda ochilgan muzey, 7 000 m² maydoni va 76 ta avtomobil hamda 40 ta motosikl bilan Turkiyaning eng keng qamrovli avtomobil muzeyidir. Muzeydagi transport vositalarining model yillari 1880‑yillarning oxiri bilan 2011 yili orasida oʻzgarib turadi.

Umumiy maʼlumotlar

2015‑yilda İzmirning Torbalı tumanida eshiklarini ochgan Key Museum, hozirda dunyo avtomobil tarixiga yorugʻlik sochuvchi, Turkiyaning eng keng qamrovli klassik avtomobil va motosikl muzeyidir. Murat va Selim Özgörkeyning avtomobilga boʻlgan ishtiyoqidan kelib chiqqan, 7000 kvadrat metr maydon ustida qurilgan muzeyning asosiy kolleksiyasini 76 dona klassik avtomobil va 40 dona klassik motosikl tashkil etadi. Ushbu asosiy kolleksiyada, 1886‑yilda ishlab chiqarilgan birinchi avtomobildan hozirgacha, avtomobil dunyosining yetakchi Mercedes, BMW, Porsche, Cadillac, Ford kabi markalarining birinchi modellari hozirgi kungacha boʻlgan sayohatlarini koʻrish mumkin. Bulardan tashqari soni ikki mingdan oshgan turli oʻlchamdagi model avtomobillar, 300 dona avtomobil maskoti (kaput ramzi), avtomobil tematikasidagi sharfalar va 1900‑yillarning boshidan 1960‑yillargacha toʻplangan asl jihozlar bilan yaratilgan Shell benzin stansiyasi Key Museumda joylashgan.

Ege mintaqasining turizm salohiyati hisobga olinganda mintaqaga muhim qoʻshma qiymat qoʻshadigan muzey, insoniyat tarixining eng muhim joylashuv markazlaridan biri boʻlgan Efes qadimgi shahri bilan bir xil marshrutda joylashgan. Ushbu joy, shuningdek, oʻn yildan ortiq davom etayotgan qazish ishlari olib borilayotgan Metropolis qadimgi shahri joylashgan Torbalıga 10 km masofada joylashgan. Izmir Adnan Menderes aeroportidan 20-25 daqiqa, Izmir markazidan esa 30 daqiqa kabi qisqa vaqt ichida yetib borish ham muzeyning yana bir afzalligi hisoblanadi. Muzey, ochilgan kunidan beri ham Turkiya, ham xorijdan oʻn minglab tashrif buyuruvchilar va turli avtomobil klublari aʼzolari tomonidan ziyorat qilinmoqda. Muzey tajribasi boʻyicha tashrif buyuruvchilardan olingan ijobiy fikrlar tufayli TripAdvisor tomonidan ikki yil ketma‑ketik Mükemmellik sertifikati bilan mukofotlangan Key Museum “Izmirda Koʻrish Kerak Boʻlgan Joylar” roʻyxatida birinchi 2‑chi oʻrinda joy oladi.

Tarixi

Bolalik yillarida chiroq qutisini yigʻib, 90‑yillarda model avtomobillar bilan davom etgan qiziqishini, vaqt oʻtishi bilan kolleksionerlikka oʻtkazgan Murat Özgörkey va motor sportlariga boʻlgan ishtiyoqi bilan bir davrda poyga pistlarida ham ishtirok etgan ralli piloti Selim Özgörkey, 2001 yilda Key Museumda joylashgan qismlarni sotib olishni boshlashdi va har kuni yanada oʻsib borayotgan kolleksiyaga imzo qoʻydilar. Muzey, tashkil topgan kunidan beri, faqat avtomobil ixlosmandlari uchun emas, balki avtomobil dunyosi orqali dunyo tarixini kuzatmoqchi boʻlganlar uchun ham jozibador markaz boʻlish missiyasi bilan faoliyatini davom ettirmoqda. Ham mazmuni, ham koʻrgazma maydoni hajmi bilan dunyodagi cheklangan avtomobil muzeylari orasida boʻlib, bir kolleksiyada albatta boʻlishi kerak boʻlgan, dunyo tarixida oʻrin olgan modellarga ega boʻlgan muzeydir. Dunyo muzeychiligi uchun muhim bir pozitsiyada joylashgan Key Museum, oʻzgarish va rivojlanish ichida boʻlgan Turkiya muzeychiligi uchun ham jiddiy birikma va mazmunga ega.

Restoratsiya

Key Museumʼu dunyodagi namunalardan ajratib turadigan muhim xususiyatlardan biri, muzeyda namoyish etilayotgan avtomobillar uchun jiddiy vaqt va mehnat sarflanib amalga oshiriladigan restoratsiya ishidir. “Nuts and Bolts Restoration” nomli yangilash usuli qoʻllanilib, avtomobil eng kichik vintiga va bolgʻasiga qadar ajratilib, yangilanadi va fabrikadan chiqqan birinchi kunidagi holatiga qaytariladi. Juda qimmatli va mutaxassislik talab qiladigan bu usul, bu sabablarga koʻra dunyoda koʻp tanlanmaydi, lekin Key Museum uchun ajralmas restoratsiya usulidir. Muzey restoratsiya ustaxonasi mutaxassis jamoasi tufayli, namoyish etilayotgan avtomobil va mototsikllarning barchasi yuqori sharoitda va ishlash holatida boʻladi.