Naryn Nature Reserve

Naryn davlat tabiat qoʻriqxonasi - 1984-yilda tashkil etilgan. Qoʻriqxonaning maqsadi, markaziy Tyan-Shanda uchragan tabiat komplekslarini va unda yashovchi hayvonlar, oʻsimliklarning noyob turlarini koʻpaytirish.

Naryn davlat tabiat qoʻriqxonasi hududi hozirgi kunda 105519 ga ni tashkil etadi. Qoʻriqxonada sut emuvchi hayvonlarning- 26 turi, qanotlilarning- 104, baliqlarning- 3, suzib yuruvchilarning- 4, yerda-suvda yashovchilarning – 1 turi uchraydi. Qurt-qumurtqalar hozirgi kunda toʻliq oʻrganilmagan.

Qoʻriqxonada «Qizil kitobga» kirgan quyidagi sut emuvchi hayvonlar mavjud: ilbars, madyl, sülöösün, kurön ayi, buğu, maral, kulja, suusar.

Qanotlilarning quyidagi turlari uchraydi: burgut, shomkar, koʻk joru, koʻkchuldik, kidik burgut, sariy uqu, shaxin, shomkar, mykyüku, qadimki tartar toʻk va kumay.

Qoʻriqxonada oʻsimliklarning 600 dan ortiq turi mavjud.

Maralnik poytaxti

Buğu, maral – Qirgʻizistonda faqat Naryn davlat tabiat qoʻriqxonada saqlanadi. 1-yili 1988-yilda maralnik poytaxti tashkil etilgan. Poytaxtni tashkil etish maqsadi – buğu, marallarni boshqa hududlarga yetishtirish va reqlimatizatsiya qilish, bundan tashqari kelajakda pan turini rivojlantirish.

Hozirgi kunda poytaxtda 25 dan ortiq buğu, marallar mavjud.

NGPU tabiat muzeyi

2003-yilda Naryn qoʻriqxonasi bazasida, ekologik faoliyat va tabiat dunyosi bilan kengroq tanishish maqsadida, tabiat muzeyi tashkil etilgan.

Muzeyda Naryn davlat tabiat qoʻriqxonadagi hayvonlar va Naryn viloyatidan chiqqan qimmatli mineral eksponatlari koʻrsatilgan.

Ekologik markaz

Xalqaro tashkilot flora-fauna internationalning qoʻllab-quvvatlashi bilan 2004-yilda ekologik markaz tashkil etilgan. Ekologik markazning tashkil etish maqsadi oʻquvchilarni, oliy va oʻrta oʻquv yurtlari talabalari, mahalliy xalqni ekologik jihatdan bilimini oshirish. Markaz ekologiya boʻyicha oʻquv vositalar bilan taʼminlangan.

«Bugu-Maral» jamoat uyumi

2004‑yildan beri «Bugu-Maral» jamoat birikmasi Narynning koʻp ekologik muammolarini hal qilishda faol ishtirok etmoqda. Jamoat birikmasini tashkil etish maqsadi, xalqning ekologik bilimini oshirish. Bundan tashqari Naryn viloyatining OOPT ning yordami ham ishtirok etadi. NPO Naryn davlat tabiat himoyasi bilan yaqin aloqada ishlamoqda.