Chubin madrasa

Chubin mədrəsəsi — Qashqadaryo vilayəti Şəhrişabz şəhərində yerləşən tarixi abidə. O, şəhərin şimalında yerləşir. Bu gün bu ərazidə Şəhrişabz tarix muzeyi fəaliyyət göstərir.

Tarix

Bu binanın kim tərəfindən tikildiyi müəyyən edilməyib. Xalq arasında bəzi təxminlər və rəvayətlər mövcuddur. Bu mədrəsə “ağac bazarı” yaxınlığında yerləşdiyi üçün də çub — “ağac” sözü əsasında Chubin adlandırılıb.

Mədrəsə XVI əsrdə inşa edilmişdir və öz dövründə insanlara dini təhsildən dərs verən dərsxana vəzifəsini yerinə yetirirdi. Bu səbəbdən də, həmin ərazidə yataqxana, tədris otaqları, vatalabalar üçün hücrələr də inşa edilmişdir.

Orta əsrlərə aid əl yazması məlumatlarına görə, Şəhrişabzda o dövrdə cəmi qırxdan çox mədrəsə fəaliyyət göstərirdi. Elm sahibləri bu yerə uzaq yurdların insanları gəlib təhsil aldıqları üçün mədrəsə həyətindəki hücrələrdən yataqxana kimi istifadə edirdilər.

Quruluş

Məscid tərkibi dərsxana, hücrələr və giriş qapılarından ibarətdir. Mədrəsə binaları geniş həyəti əhatə edir. Dərsxananın divarları və məscidin daxili hissəsi gənc bəzəklərlə bəzədilmiş, dam hissəsi böyük kubbələrlə örtülmüşdür. Hücrələr isə sadə taxtalarla örtülmüşdür. Onlar XVII əsrin sonunda, qədim təməl üzərinə tikilib tamamlanmışdır.

Təmir işləri

1993—1996-cı illərdə mədrəsə ərazisində təmir işləri həyata keçirilmiş və muzeyə uyğun olaraq yenidən bərpa edilmişdir. Bu gün burada Şəhrişabz tarix muzeyi fəaliyyət göstərir.

Qorunması

Özbəkistan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 2019-cu il 30 may tarixli qərarına görə, Şəhrişabzda ilk muzey-qoruyucu obyekt tikilmişdir. Onun çərçivəsinə Şəhrişabz şəhərində yerləşən 7 tarixî abidə obyekti daxil olub, Chubin mədrəsəsi, Şəhrişabz şəhərinin tarixi qalası, Maliki Ashtar məscidi, Kunchiqar məscidi, Çörsu ticarət kubbəsi və s. daxildir.