Khanlar Mosque

Xanlar məscidi (Azerbaijani: Xanlar məscidi) keçmiş məscid və tarixi memarlıq abidəsidir, Firdousi küçəsində, Bakı, Azərbaycan köhnə şəhərində yerləşir.

19-cu əsrin sonunda tamamlanan keçmiş məscid, 2 avqust 2001-ci il tarixində Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 132 saylı qərarı ilə milli əhəmiyyətli daşınmaz tarix və mədəniyyət abidəsi olaraq təyin edilmişdir.

Sovet işğalı sonrası məscid dini fəaliyyətini dayandırmış və hazırda yaşayış binası kimi istifadə olunur.

Haqqında

Məscid 19-cu əsrin sonunda Xanlarov qardaşların sifarişi əsasında, onların köhnə şəhərdəki evlərinin yaxınlığında tikilmişdir. O, Məşədi Mirzə Qafar İsmayılovun planına əsasən inşa edilmişdir.

Azərbaycanın Sovet işğalı sonrası 1928-ci ildə dinlə mübarizə üzrə rəsmi tədbirlər başlanmışdır. Eyni ilin dekabrında Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsi bir çox məscidi, kilsəni və sinaqoqu işıqlandırma yönümlü təhsil klublarının balansına keçirmişdir. 1917-ci ildə Azərbaycanda 3 000 məscid olduğu halda, 1927-ci ilə qədər bu sayı 1 700‑ə, 1933-cü ildə isə 17‑yə düşmüşdür.

Azərbaycanın müstəqilliyinin bərpasından sonra məscid 2 avqust 2001-ci il tarixində Azərbaycan Respublikası Nazirlər Kabinetinin 132 saylı qərarı ilə milli əhəmiyyətli daşınmaz tarix və mədəniyyət abidələri siyahısına daxil edilmişdir.

Keçmiş məscid 1992-ci ildən bəri yaşayış binası kimi istifadə olunur.

Memarlıq

Keçmiş məscid yaşayış məhəllələri arasında uzanan düzbucaqlı formalı yerləşir. Girişdə üç hissəyə bölünür. Mərkəzi hissə bir kupola tamamlanmış, yan hissələr də kupolalarla örtülmüşdür. Namaz salonunun uzunluğunda bəzəkli motivli qoruyucu pəncərələr və zəngin şəkildə bəzədilmiş məhrəb mövcuddur. Daxili məkan bol çiçək motivləri ilə bəzədilmişdir.