Ayni Mausoleum

Sadriddin Aynı məqbərəsi — Düşənbə şəhərində Sadriddin Aynı adına əyləncə və istirahət bağında yerləşən memarlıq abidəsidir.

Məqbər, Y. G. Snegovskiyin 1954-cü il memarlıq layihəsinə əsasən, yazarın qəbri üzərində tikilmişdi. O, dairəvi gül bağının əsas hissəsinin şərq girişində, Düşənbə şəhərində Sadriddin Aynı adına əyləncə və istirahət bağının qarşısında yerləşirdi. Gül bağları taxta lövhələrlə örtülmüşdür. Yolun və məqbərin meydançasının iki tərəfində qırmızı şam ağacları əkilmişdir. Məqbər süni bina əsasında tikilmiş, üç tərəfdən əhatə olunmuşdur. Ətrafı yaşıllıq və çiçəkli bitkilərlə bəzədilmişdir. Məqbərdən 6a dörd tərəfdən gül bağları açılmışdır. İnşaat müxtəlif formalı, lakin orada əsrlik məqbər xüsusiyyəti görünmür. Gül bağları altı sütunla möhkəmləndirilmiş, məqbərin ortasında Sadriddin Aynının yarımtana heykəli yerləşdirilmişdir. Sütunlar arasında torlar qurulmuşdur. İnşaatın fasadına taxta lövhələr əlavə edilmiş, qalınlığı 20 sm-dir. Pavilon dəmir və tikinti materiallarından, marmara daşlarından hazırlanmışdır. Nümayiş səthi və sütunlar ağ marmarla, daxili torlar qırmızı və çəhrayı marmarla, torlar isə qara daşla bəzədilmişdir. Sütunların ətrafına “zəncir” kimi sarı marmar əlavə edilmişdir. Aynı heykəli ağ marmardan hazırlanmış, onun altına qırmızı rəngli lövhə ilə Sadriddin Aynının doğum və ölüm tarixləri yazılmışdır. Məqbərin xarici gül bağları kəsilmiş, su rəngli boya ilə rənglənmişdir.

Mənbələr

Saliya Mammadzanova, Rustam Mukimov. Arxitektura i gradostroitelstvo Dushanbe (tarix, nəzəriyyə və təcrübə). – Dushanbe, 2008. – S. 277–278