Tödürge Lake

Тодурге көлі — Сивас облысында орналасқан, табиғи жолмен пайда болған көл. Көл Хафик пен Зара аудандарының арасында жатыр. Ол Хафиктен 17 км шығыста, Зарадан 12 км батыста орналасқан. Сивас-Эрзурум тас жолының 50-ші шақырымында жатыр. Көлдің беткі ауданы 350 гектар, ең терең жері 44,5 метр, ал орташа тереңдігі 2-3 метр. Көл түбіндегі бұлақтардан және айналадан келетін өзен-сулардан қоректенеді. Көл өз атауын 1 км оңтүстігінде орналасқан Тодурге ауылынан алған. Көлге балық аулау үшін көптеген құстар келеді. Көлдің ауданы шамамен 5 шаршы шақырым, теңіз деңгейінен биіктігі 1295 метр. Ол Сивастың ең үлкен көлі болып табылады және оның ішінде екі арал бар. Көлдің көп бөлігінде тереңдік 4-10 метр аралығында. Түбіндегі бұлақтардан да, аймақтағы сулардан да қоректенетін көлдің суы әктасты және тұзды. Ол ішінде 17 түрлі балық өсетін сирек көлдердің бірі. Тодурге көлінің айналасында байқалатын құстардың кейбіреулері мыналар: айдарлы шүрегей, қызыл мойынды шүрегей, ләйлек, ангут үйрегі, қылтұмсық үйрек, батпақ сұңқары, теңіз бүркіті, саз сұңқары, тырна, ұзын аяқты құс, қызыл аяқты құс, ащы шағала, венгр үйрегі, сары бас шыбыншы. Көлдің пайда болуы туралы аңыз бар. Сондай-ақ Зара ауданының тұрғындары жаз айларында салқындау үшін көлге түседі.

Айдарлы шүрегей, ангут үйрегі, қызыл мойынды шүрегей, жасылбас үйрек және кіші қарабатпан көлде, ал тырна, қызыл аяқты құс пен ұзын аяқты құс көл маңында ұя салады.

Тодурге аңызы

Бір адам жолын адасып, өзін бір ауылда тауып алыпты. Шөлдеп, адамдардан көмек аламын деп ойлап, ауылға түсіп, үй иелерінің есігін қағыпты.

Есік қаққан сайын түнерген жүзбен қайтыпты. Ешкім оған көмектесіп, су мен нан бергісі келмепті. Сонда адам адамдарды қарғап: «Ешкім маған көмектеспеді, барлықтарыңның ошағыңнан су атылып шығып, барлық жерді басып кетсін!» деп ауылдан кетіп қалыпты.

Содан кейін ауыл үйлерінің ошақтарынан су ата бастап, бүкіл маңайды су басыпты. Су астында қалған ауыл көлге айналыпты. Ауылдың аты Тодурге ауылы болғандықтан, көлді де «Тодурге көлі» деп атап кетіпті.