Turar joy, hovli va hovliga kirish darvoza ustunlari (ilgarigi vino ishlab-chiqarish Filatovning uyi)

Filatov uy muzeyi – Oʻzbekistonning Samarqand şahrında joylaşıp, istefodagi rus ofitserı Dmitriy Filatov namındakı memorial qurılıs. 1868‑jılı aşıldı. Samarqand şahrı Mahmud Qoshgʻariy köşesinde joylaşıp.

Tarıhı

Dmitriy Filatov Orta Aziyaga 1865‑jılı Akmoladan kiçik tuyalar karvonımen kelgen. Baʼzi maʼlumotlarğa köre, Filatov Tańkentti egallagan general‑mayor M.N.Chernyayevniñ Rossiya ekspeditsiya korpusında jumıs istep. Onıñ vazifası qoşındardı aş, içimlikler men harbiy materialdar menen teminleu bolğan. Üş jıl Tańkentte bolıp, jetkilikti mablag´ toplağannan soñ, Filatov Samarqandqa köşip otıp, ömiriniñ qalğan böligin sol jerde ótkizgen.

Dmitriy Filatov taşabbüsü menen Rossiya imperiyası tarkıbında bolıp Samarqand şahrında 1868‑jılı şarap şığaruşı kiçik qurılıs tüzildi. Qısqa waqıtta Samarqand şarapınıñ ğayrioddiy damı turalı habarlardı barlıq dunıyege tarıdı. Oʻzbekstanda ótken jıllar boyınşa Filatov 40‑ğa jaqın üzüm naviın Yevropa men basqa aýmaqtar menen alıp kelip, sınawdan ótkizdi. Sonımen birge, ol baʼzi jergilikti navlarga da joğarı baǵa berip, olardı şığaruğa paydalandı. 1883‑jılı, şığaru bastalğannan 15 jıl ötken soñ, Parijdegi halıqaralıq şarap men koniak körgizmesinde öziniñ tolıq innovaciyasın esepteýmen, Filatovtıñ „Biishti“ şarapi (sol ataqtağı üzüm navi menen alınıp, ataq „jannat“ dep audarladı) altın medaldı aldy. Bul oqïǵadan keyin barlıq dunıeden kolleksïonerler Samarqandqa bul ádebi navlı şarap üşin kelip bastadı. Antverpende ótkizilgen jahan şarap tañdawında kumıs medaldı aldy. 1904‑jılı bolsa Samarqandta barlıq Orta Aziyada bïrge uzümshilik men şarapshılıq mektebı aşıldı.

Совет үкіметі билікке келгенде, Филатов Самарқанды тастап кетуге мәжбүр болған, бірақ зауыт қоймаларына өзінің ең үздік шараптарын жасыруға тырысқан және олар қоймада бірнеше он жылдар бойы сақталған. Кейінірек жөндеу жұмыстары нәтижесінде жасырынған шараптар табылған. Жарты ғасыр өткен болса да, бұл шараптар дәмін жоғалтпаған, керісінше піскен, бай дәмге ие болған. Қазір Филатов шараптарының жинағы зауыттың шарапшылық мұражайында сақталып жатыр. Шарапшылық мұражайы және дәм тату залы XIX ғасырдың соңында салынған тарихи ғимаратта, орыс саудагері Дмитрий Филатовтың үйінде орналасқан.