Khachinchay reservoir

Хачынчай суу сактагычы — Агдам районунда, Хачынчай дарыясынын үстүндө жайгашкан. Суу сактагыч айдоо жерлерин сугаруу үчүн суу запасын камсыздоо максатында Азербайжан өкмөтү тарабынан 1964-жылы пайдаланууга берилген.

1993-жылы Агдам районунун армян баскынчылары тарабынан басып алынышынын натыйжасында, Азербайжан тарабынан суу сактагычты пайдалануу 2020-жылдын аягына чейин мүмкүн болбогон.

Техникалык көрсөткүчтөрү

Бөгөттүн бийиктиги 44 м, узундугу 940 м жана суу сактагычтын жалпы көлөмү 23 млн м³. Суу бетинин аянты 1,76 км², суунун эң чоң тереңдиги 37 метр. Нормалдуу суу деңгээлинде суу бети деңиз деңгээлинен 507,4 м бийиктикте, ал эми өлүк көлөмдүн деңгээли 487,5 м бийиктикте. Сугаруу аянты 7000 гектар.

Хачынчай суу сактагычында суунун көп жылдык орточо температурасы январь айында 3,8°C, август айында 23,1°C, эң жогорку температура 1964-жылдын 13-июнунда 30,5°C болгон. Муз көрүнүштөрү айрым жылдарда жээк мөңгүсү түрүндө болот.

Тарыхы

Хачынчай суу сактагычы Советтер Союзу мезгилинде мелиорация максаттары үчүн колдонулган. Ошондой эле бул сактагыч аркылуу Агдам шаарынын жана шаар тегерегиндеги отурукташуу жерлеринин суу муктаждыгы канааттандырылган.

Агдам районунун 1993-жылы Армениянын Куралдуу Күчтөрү тарабынан басып алынышынын натыйжасында 27 жыл бою сактагычты пайдаланууга мүмкүн болбогон. Агдам району басып алуудан бошотулгандан кийин, суу сактагычтарды көзөмөлдөө боюнча жумушчу тобу тарабынан 2021-жылдын февраль айында Хачынчай суу сактагычында көзөмөл жүргүзүлгөн жана сактагычтын абалы бааланган. 2022-жылдын март айында жүргүзүлгөн Фаррух операциясынын натыйжасында Хачынчай суу сактагычы толугу менен Азербайжандын көзөмөлүнө өткөн.

2023-жылдын 24-декабрында президент Ильхам Алиев жана биринчи ханым Мехрибан Алиева Хачынчай суу сактагычынын оңдоп-калыбына келтирилгенден кийин пайдаланууга берилиши аземинде катышкан.