Sivrihisar Grand Mosque

Сивриисар улуу мечити (түрк. Sivrihisar Ulu Camii) — Түркиянын Сивриисар шаарында жайгашкан тарыхый мечит.

Мечит Эскишехир вилаятынын Сивриисар ильчесинде (районунда) жайгашкан. Ал 1220–1237-жылдары бийлик кылган Анадолу Селжук сулатаны I Кайкубаддын тушунда, 1231–1232-жылдары лешкер эмир Жалаледдин Али тарабынан курулган. Кийинчерээк эки жолу реставрацияланган: 1275-жылы III Кайхусревдин (1265–1284) регенти Эминуддин Микаил бин Абдуллах тарабынан, жана 1440-жылы Сивриисардын кадысы, кийинчерээк Истанбулдун биринчи кадысы болгон Хызыр бей тарабынан. Мечит — Анадолудагы жыгач мамычалуу архитектуралык ыкманын сакталып калган бардыгы болуп беш гана үлгүнүн бири.

Мечиттин аянты 1 485 м2 (15 980 кв. фут) түзөт. Планы тик бурчтуу. Тышкы дубалдары тегилген таштан (ашлар) курулган. Төрт кире бериши бар. Түндүк жана чыгыш дарбазаларында тарыхый реставрация даталарын көрсөткөн мрамор жазуулар сакталган. Чатыры кыш менен жабылган, ал жакында коргошун барак менен алмаштырылган. Чатырды 67 жыгач мамыча көтөрүп турат, алардын жогорку бөлүктөрү негизинен жашыл, кызыл жана кара түстөгү салттык сүрөттөр менен кооздолгон. Мамычалардын айрымдары байыркы мамыча башчыктары бар таш негизге коюлган. Бул таш башчыктар, кыязы, Сивриисарга жакын жайгашкан, бүгүнкү күндө Баллыисар деп аталган байыркы Пессинус шаарынан алынган көрүнөт. Чыгыш-батыш багытында алты нава бар. Ортоңку навалар башкаларына караганда бийигирээк, бул Орто Азиядагы көчмөн доордо колдонулган байыркы түрк боздорун элестетет. Мечиттин минбары — 1245-жылы Хорасанлы Ибни Мехмет тарабынан жасалган чыгаан эмгек, жаңгак жыгачына түшүрүлгөн геометриялык жана гүлдүү оймо кооздугу менен белгилүү. Минбар 1924-жылы ураталган Сивриисардын Кылыч мечитинен бул жерге алынып келинген деп ишенишет. Минарет 1409–1410-жылдары Осман оолу Хажы Хабиб тарабынан, анын жазуусуна ылайык, кошумчаланган.

Бүткүл дүйнөлүк мурас тизмесиндеги макамы

Бул объект 2023-жылы ЮНЕСКОнун Бүткүл дүйнөлүк мурас тизмесине маданий категориясы боюнча киргизилген.