Mausoleum of Esim Khan

Esim han mezarı — Türkistan şehrinde XVII yüzyılın tarihsel-mimari eseri olarak Cumhuriyet önemi taşıyan bir anıt. Coğrafi Ahmet Yesevi mezarının batı kulesinden güneye doğru 12 m mesafede konumlanmıştır. Mezar Kazak Hanlığı hükümdarı Esim hanın mezarının başına inşa edilmiştir. Koordinatları: 43˚17.835΄, 068˚16.275΄ Deniz seviyesinden yüksekliği 219 m.

Tanımı

Ortaçağ mimari anıtı yarı restore edilmiştir, mezarın yüksekliği 3,2 metre, eni 8,9 metre. Esim han – ortaçağda Kazak ülkesinin büyük siyasi figürü. Kazak ülkesinin hafızasında «Ensegey boylu er Esim» diye öfkeli ruhun sembolü gibi kalıcı bir isim bırakan kişi. 1628 yılında vefat etmiştir. «Esim hanın mezarı» diye arkeolog G.I.Patsevich 1960 yılında yazmıştır. Mezar projesi büyük olmayan kare biçimli bir yapı olarak gelmektedir. Ana cephesi portal şeklinde korunmuştur. Cephede geometrik süslemelerle süslenmiş sırmalı fayanslar bulunmaktadır. Zemin kare tuğla ile döşenmiştir. Sağana duvarları ve kubbesinde oyulmuş izler bulunmamaktadır. Mezarın yapısal yöntemleri korunmuş kısmı bölgede yayılmış mezarlık yapıların geniş bir sistemini göstermektedir. Mezarlığın üst kısmı tamamen yıkılmış, sadece alt mezar odasının yeri korunmuştur. İlk kez 1958 yılında araştırma çalışmaları yürütülmüştür. 1980 yıllarında yarı restore edilmiştir. 1994 yılında «Kazakistan tarihî-kültürel anıtlar kaydı» Güney Kazakistan bölgesi koleksiyonuna №590.7 numarasıyla girilmiş ve devletin gözetimine alınmıştır.

Esim han 1628 yılında 50 yaşında vefat etmiş ve mezarın karşısına inşa edilen yer altı mezar odasına gömülmüş, üzerine kendisine ait özel bir mezar inşa edilmiştir.

Esim hanın eşleri çoktu, ancak oğulları ve kızlarının tam sayısı hakkında veri yok. En bilinen oğulları – bir birinin ardından han olan Janibek ve Jangir, torunu Tauke, ayrıca Sırdak adlı oğlunun torunu Kayıp han (1715-1719) Tauke'den sonra tahta çıktı, ondan sonra torunları Bolat ve Sameke, torunları Abilmembet hanlık aldı.

Kesen kırılmış, sadece yıkılmış halde ulaşılmış. XVIII. yüzyılın sonu ve XIX. yüzyılın başında yıkılmış olmalı. Kesen yanmış tuğladan dörtgen (9x9 m) şekilinde örülmüş. Ana cephesi portal şeklinde. Cepheleri parlak kireçtaşıyla geometrik desenler şeklinde süslenmiş. Güneydoğu tarafında kesene giren bir kapı var. Korunmuş duvarının genişliğinin 1,2 m olması da yüksek kubbeyi kaldırmaya dayanabileceğini gösterir. Zeminine dörtgen yanmış tuğla döşenmiştir.

Tarih

1958 yılında ilk araştırma çalışmaları yürütülmüştür.

1982 yılında Kazak SSR'nin tarihî ve kültürel öneme sahip eserler listesine dahil edilmiştir.

1980'lerde kısmen restore edilmiştir.

200 yılında kesenin korunmuş bölümü yeniden onarılmıştır.