Kecske-hegyi Fissure

Kecske-hegyi-hasadék Danube–Ipoly Milli Parkında yerləşən Budai Təbiət Qoruma Sahəsində, Budapeştin II. rayonunda yerləşən bir mağaradır.

Təsvir

Kecske-heyin zirvəsindən təxminən 22 m məsafədə, zirvədən K–DK istiqamətində yerləşən işləməyən daş mədənində, daş çıxarma D–DNy hissəsində, mədən qayalı divarının ayağında yerləşən qırıntıq yığıntısının üstündə, Lehelős-lyuktan uzaq olmayan sol tərəfdə açılır. Qorunan mağara 3,1 m uzunluqda, 3 m hündürlükdə və şaquli ölçüsü 3 m-dir. Bağlanmamış, üfüqi boşluğun ucu dar və çökük materialla doldurulmuşdur. Giriş üçün icazə tələb olunur. Mağara gəzintisi əsas avadanlıqla mümkündür.

Kecske-heyde yerləşən dörd mağaradan biri, digər üçü Lehelős-lyuk, Oroszlán-mağarası və Oroszlán-qaya Şimal boşluğudur.

Mağara ədəbiyyatda Kecske-hegyi kőfejtő hasadék barlang (Krekács 1985) adı ilə də rast gəlinir.

Tədqiqat tarixi

1943-cü il Barlangvilág mənbəyindən məlum olur ki, Bertalan Károly və Albert Béla Buda ətrafındakı mağaraların sistemli araşdırması zamanı, Mátyás-hegy və Kecske-hegy daş çıxarma sahələrində yerləşən 14 kiçik boşluğu araşdırıblar. Leél-Őssy Sándorun yazdığı və 1957-ci ildə nəşr olunan, A Budai-hegység barlangjai adlı tədqiqatda óbudai Kecske-hegy kőfejtőjünün boşluqları qeyd olunmuşdur. Nəşrdəki yer xəritəsində boşluqların coğrafi yerləşməsi göstərilir. 1959-cu ildə nəşr olunan Budapest természeti földrajza adlı kitabda da Kecske-hegy daş mədəninin boşluqları qeyd olunmuşdur. Krekács Károlyék 1977-ci və 1978-ci illərdə, mədən DNy hissəsinin dibindəki çökük materialı qırıb, iki dar, kiçik ölçülü çatlaq tapıblar.

Kraus Sándor tərəfindən yazılmış, 1983-cü ildə hazırlanmış tədqiqat yekun hesabatında, bir neçə sözlə Kraus Sándorun 1968-ci il yanvarın 10‑unda ilk dəfə gördüyü bir mağara təsvir edilir. Bu mağara Kecske‑hegy zirvəsində yerləşən daş mədənində, daş çıxarma sahəsinin şimal‑şərq divarında idi. 2‑3 m uzunluğunda gəzilə bilən və əks istiqamətdə də davam edən tektonik çatıq divarında damcı daş axını görünürdü. Əl yazısına görə mağaranın dibində daş qırıntıları sonradan çox doldurulmuşdur. Daş mədənində bir neçə belə yer var ki, onları açmaq faydalı olardı. Kraus Sándorun 2004-cü il hesabatından məlum olur ki, bu mağara Kecske‑hegyi‑hasadék deyil, Lehelős‑lyukdur.

Krekács Károly və yoldaşları 1985‑ci ildə mağaranı kəşf etdilər. Krekács Károly 1985‑ci il sentyabrın 10‑unda mağaranın plan xəritə eskizini, uzun kəsik xəritə eskizini, həmçinin mağara girişini və daş çıxarma sahəsini göstərən yer planını çəkdi. Yer planında mağaranın coğrafi yerləşməsi müşahidə olunur. Mağara təsviri və mağara xəritə eskizləri, həmçinin yer planları Újpalota Sportegyesület Pannonia Speleoalpin Barlangkutató Csoportun 1985‑ci il hesabatına daxil edildi. O vaxt mağara 2,5 m uzunluğunda, 45 cm enində və 3 m hündürlüyündə idi. Krekács Károly 1986‑ci il yanvarın 23‑ündə mağaranı (Kecske‑hegyi kőfejtő hasadék barlang) OKTH Budapeşt Nəzarət Komissiyasına bildirdi. Qrup mağaranın üzərindəki çöküş təhlükəsi və ümidverici olmayan davam yolu səbəbindən mağara araşdırmasını tamamladı.

Juhász Márton, Országos Környezet- és Természetvédelmi Hivatal Barlangtani Intézetin işçisi 1987-ci ildə Kecske-hegyi-hasadék (barlangkataszteri terület: 4762) plan xəritəsini, uzun kəsik xəritəsini və en kəsik xəritəsini hazırlamışdır. Plan xəritəsində mağaranın içində en kəsikin yerləşməsi görünür. KPVDSZ Vörös Meteor Természetbarát Egyesület Student Speleoalpin Group 1989-cu il qrup hesabatına görə, mağara 1985-ci ildə 3 m uzunluğunda, 3 m hündürlüyündə, 45 cm enində, uclarında daralan üfüqi keçiddir. Qrup hesabatı mağaranın ətrafının yer planını da ehtiva edir. Nyerges Attila 2006-cı il sentyabrın 16-da mağaranın fotoşəkil sənədləşməsini hazırlamışdır.